Odkryto grób pierwszego władcy majańskiego miasta Caracol

14 lipca 2025, 09:58

W Caracol, największym mieście Majów na terenie Belize, archeolodzy z University of Houston odkryli grobowiec Te K'ab Chaaka, pierwszego władcy miasta i założyciela królewskiej dynastii. Caracol było ważnym graczem w politycznej historii Majów. W latach 560–680 dominowało nad południową częścią Jukatanu. Grobowiec Te K'ab Chaaka to pierwsze od 40 lat miejsce pochówku, które można było przypisać konkretnemu władcy.



Najcieńszy materiał świata szansą dla elektroniki

2 marca 2007, 11:51

Naukowcom udało się stworzyć najcieńszy materiał w historii, powłokę o grubości pojedynczego atomu. Wykorzystali ją do zbudowania najmniejszego na świecie tranzystora.


Grafen pod mikroskopem. Widoczna falowa struktura materiału© Princeton University, Creative Commons

Grafen - najlepszy z materiałów

14 stycznia 2008, 11:29

Krzem wciąż pozostaje podstawowym materiałem używanym w elektronice i pomimo pojawiających się czasami głosów, iż jego czas dobiega końca, ciągły postęp technologiczny pozwala na znajdowanie kolejnych zastosowań dla tego materiału. Od pewnego czasu naukowcy zwracają coraz większą uwagę na grafen – dwuwymiarową strukturę atomów węgla ułożonych w heksagonalną sieć.


Inteligentniejsi mają zdrowsze plemniki

9 października 2008, 14:23

Mężczyźni o wyższym ilorazie inteligencji mają więcej zdrowych plemników. Geoffrey Miller, psycholog ewolucyjny z Uniwersytetu Nowego Meksyku, twierdzi, że inteligencja jest dla kobiet widocznym wskaźnikiem, którego partnera należy wybrać, poszukując "dawcy" najlepszych genów.


© Ansgar Walk, Creative Commons

Na tropie niedźwiedzia polarnego

19 czerwca 2009, 23:42

Badacze z kanadyjskiego Queen's University zaproponowali nową metodę śledzenia tras wędrówek niedźwiedzi polarnych oraz stanu ich populacji. Zamiast wyszukiwać zwierzęta z helikopterów, usypiać je i wszczepiać im chipy, naukowcy planują stworzyć sieć "pułapek", na których zwierzęta będą pozostawiały materiał wykorzystywany następnie do badań genetycznych.


Nowy sposób na walkę z cukrzycą

29 marca 2010, 11:32

Badacze ze Szpitala Dziecięcego w Bostonie znaleźli nowy sposób na leczenie cukrzycy typu 2. Odkryli bowiem, w jaki sposób otyłość upośledza przebieg procesów wewnątrzkomórkowych. Sztuczne aktywowanie pewnego szlaku komórkowego pozwoliło na powrót unormować poziom glukozy u myszy z cukrzycą typy 2. i znaczną otyłością (Nature Medicine).


Wielkość amygdala wpływa na kontakty społeczne

27 grudnia 2010, 10:23

Podobnie jak u innych naczelnych, także u ludzi wielkość ciała migdałowatego ma związek z zakresem i różnorodnością życia społecznego (Nature Neuroscience).


Cząsteczki

Podczerwień w odpowiedzi na światło widzialne

21 listopada 2011, 19:31

Od wielu lat znamy i wykorzystujemy materiały, które po wystawieniu na światło widzialne, emitują światło widzialne. Teraz naukowcom udało się stworzyć materiał, który emituje światło podczerwone w odpowiedzi na ekspozycję na światło widzialne


Pajęczyna ze wstawkami, które naśladują odbijające UV kwiaty

20 września 2012, 11:47

Liczne krzyżakowate przędą sieci z odbijającymi ultrafiolet elementami (stabilimenta). Naukowcy sprzeczają się, czemu mają one służyć. Wspominano już o kamuflażu, sygnałach dla partnerów seksualnych czy odstraszaniu ptaków. Teraz naukowcy z University of Incheon w Korei Południowej postulują, że chodzi nie tyle o straszenie, co o wabienie. Wabienie smakowitych kąsków.


Symulowana przejściowa ślepota poprawia u dorosłych słuch

6 lutego 2014, 10:52

Dotąd sądzono, że to młode mózgi są na tyle elastyczne, by zmienić sieć połączeń przetwarzających informacje czuciowe (naukowcy nazywają to efektem Raya Charlesa), teraz okazało się jednak, że podobne zjawisko zachodzi w dorosłych mózgach. Podczas eksperymentów zespołu z Uniwersytetów Maryland i Johnsa Hopkinsa dojrzałe myszy kompensowały sobie czasową utratę wzroku poprawą słuchu.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk